Familie en Organisatie Opstellingen

Wat is een familiesysteem?

In dit verhaal neem ik je mee naar het familiesysteem. Dit is namelijk het systeem dat altijd met je mee gaat, omdat hier jouw wortels liggen. Daar heb je geleerd hoe je je moet gedragen en heb je patronen ontwikkeld. Dit gedrag en deze patronen neem je onbewust mee in alle systemen waarin je functioneert.

Jij bent geboren uit een vader en moeder; dat is het ‘kleine’ systeem waar je bij hoort. Dit kleine systeem is een onderdeel van het familiesysteem waaruit je vader en je moeder zijn voortgekomen. Bij het familiesysteem horen dus je (biologische)ouders, grootouders, ooms, tantes, neven, nichten en verdere voorouders. Maar ook geloofsovertuigingen, land van herkomst, gebeurtenissen of de context waarin werd geleefd. Dus als je leest over een familiesysteem gaat het om het grotere geheel waar je vandaan komt en wat bij jou hoort. In een ontmoeting met jou zie ik jou, maar eigenlijk zie ik denkbeeldig achter jou een hele waaier aan voorouders, waarvan jij het middelpunt bent.

 

Hoe werkt het familiesysteem?

Een belangrijke functie van het familiesysteem is overleven. Om te kunnen overleven binnen een familiesysteem zijn drie principes van belang:

Erbij horen. Ieder individu verlangt ernaar om erbij te horen, om een plek te hebben. Erbij horen is een belangrijke voorwaarde om te kunnen bloeien, gelukkig te zijn of goed te kunnen functioneren. Je hebt deze plek ook nodig om een bijdrage te kunnen leveren aan de groep waarbij je hoort. Hoe meer je een bijdrage kan leveren hoe steviger je plek is.

Balans. Bij balans gaat het over geven en nemen. Je herkent dat vast wel, iemand geeft je iets waarna jij de drang voelt om iets terug te geven. En daarna geeft de ander jou weer aan jou. Hoe meer uitwisseling, hoe meer levendigheid. Het is dus van belang dat er een balans is tussen geven en nemen. De enige relatie waarin er geen balans is tussen geven en nemen, is tussen ouder en kind. Ouders geven en kinderen nemen. Als kinderen groot worden geven zij weer aan hun kinderen of op een andere manier aan de maatschappij.

Ordening. Dit heeft te maken met je plek in het systeem. Als je het hebt over je familiesysteem gaat het over jouw plek in de kinderrij. Degene die als eerste is geboren staat bovenaan. Ouders staan boven hun kinderen. En als je zelf ook kinderen hebt, staan je kinderen weer onder jou.

Waarom is inzicht in je familiesysteem zo belangrijk?

Ieder mens maakt deel uit van een familiesysteem. In dit systeem heb je gedrag en patronen ontwikkeld die je de rest van je leven gebruikt. Dit hoeft niet altijd een probleem te zijn, maar soms zijn er momenten dat je merkt dat het niet lekker loopt in je leven. Je voelt je energieloos, je komt steeds in bepaalde situaties terecht die je geen recht doen of je merkt dat je zelf niet kan kiezen en alleen maar met de ander bezig bent. In zo’n geval is het goed om eens terug te kijken naar je systeem van herkomst. In ieders familiesysteem zijn dingen gebeurd waardoor er disbalans is ontstaan in de drie principes. Door deze disbalans heb je onbewust patronen ontwikkeld om te kunnen overleven of om erbij te horen. Deze patronen kunnen je in het hier en nu belemmeren. En om daar een verandering in te kunnen aanbrengen, kan het zinvol zijn om zelf eens terug te kijken en je anders te gaan verbinden met je systeem van herkomst.

Een familie kan in kaart gebracht worden met behulp van een genogram. Een genogram is een stamboom met meerdere persoonlijke gegevens. Het is een kaart met drie of vier generaties en hun onderlinge relaties: de voorgaande generatie(schoon-)ouders, de generatie waartoe de bewoner behoort met de broers en zusters en eventueel zwagers en schoonzussen. De derde en eventueel vierde generaties betreft het nageslacht: (klein-)kinderen en eventueel (achter)neven en (achter)nichten Ook belangrijke familiegebeurtenissen, sterfgevallen, verhuizingen en verbroken contacten kunnen hierin worden opgenomen. Een genogram laat de kalender spreken.

Een genogram maken kost een uur tot anderhalf uur. Tijdens het maken van een genogram worden patronen en trauma in het systeem zichtbaar. Een genogram kan daarom al veel inzichten brengen zonder dat er nog een opstelling is gedaan.  Een genogram gebruik je wanneer je jezelf beter wilt  leren kennen. Het is vooral handig om patronen te ontdekken: erfelijke kwesties, generationele problemen en gedragspatronen die gebaseerd zijn op de omgeving. Maar ook miskramen, abortussen of overleden kinderen kunnen hierin worden opgenomen!
Een genogram helpt je om de manier waarop je familiestructuur eruit ziet, snel te visualiseren. En is ook waardevol instrument om je zelfkennis te vergroten. Daarnaast kan het  ook gebruikt worden om je verlangen helder te krijgen en vervolgens daarmee een opstelling te doen. We kijken dan samen welke opstelling passend is in jou situatie.

Genogram

Kosten 65,-

hoefijzer

Genogram

Een familie kan in kaart gebracht worden met behulp van een genogram. Een genogram is een stamboom met meerdere persoonlijke gegevens. Het is een kaart met drie of vier generaties en hun onderlinge relaties: de voorgaande generatie(schoon-)ouders, de generatie waartoe de bewoner behoort met de broers en zusters en eventueel zwagers en schoonzussen. De derde en eventueel vierde generaties betreft het nageslacht: (klein-)kinderen en eventueel (achter)neven en (achter)nichten Ook belangrijke familiegebeurtenissen, sterfgevallen, verhuizingen en verbroken contacten kunnen hierin worden opgenomen. Een genogram laat de kalender spreken.

Een genogram maken kost een uur tot anderhalf uur. Tijdens het maken van een genogram worden patronen en trauma in het systeem zichtbaar. Een genogram kan daarom al veel inzichten brengen zonder dat er nog een opstelling is gedaan.  Een genogram gebruik je wanneer je jezelf beter wilt  leren kennen. Het is vooral handig om patronen te ontdekken: erfelijke kwesties, generationele problemen en gedragspatronen die gebaseerd zijn op de omgeving. Maar ook miskramen, abortussen of overleden kinderen kunnen hierin worden opgenomen!
Een genogram helpt je om de manier waarop je familiestructuur eruit ziet, snel te visualiseren. En is ook waardevol instrument om je zelfkennis te vergroten. Daarnaast kan het  ook gebruikt worden om je verlangen helder te krijgen en vervolgens daarmee een opstelling te doen. We kijken dan samen welke opstelling passend is in jou situatie.

hoefijzer

Tafel- en vloerankeropstelling

Tafelopstellingen is een manier van systemisch werken waarbij het systeem letterlijk op tafel wordt gelegd. Het is een bijzondere vorm van systemisch werken omdat je hierbij de mogelijkheid hebt om een opstelling te doen zonder (levende) representanten.  In plaats daarvan maken we gebruik van opstellingspoppetjes.

Een tafelopstelling kan heel verhelderend werken. Het geeft inzicht. Doordat je van een afstandje waarneemt en als het ware naar jezelf kijkt en naar je rol in het systeem kun je het vraagstuk of probleem beter overzien.

 

In deze opstellingsvorm gebruiken we zogenaamde vloerankers als representanten. Als vloeranker kunnen een of meerder A4-tjes genomen worden eventueel met een naam erop, maar ook voorwerpen zoals schoenen, kussens, enz. De cliënt plaatst de A4-tjes in een bepaalde positie op dezelfde manier als waren het personen (of abstracte elementen). Vervolgens kan de begeleider op alle verschillende A4-tjes plaatsnemen en waarnemen en voelen hoe het op die posities is. Ook kan de cliënt zelf ervaren hoe het voelt op die posities. Ook hier kan het nodige proceswerk gedaan worden in de vorm van bepaalde zinnen uitspreken en/of het gebruik maken van rituelen.

Tafelopstellingen en/of vloeranker opstelling  kan een goede keus zijn voor wanneer je voorkeur uitgaat naar een individuele sessie met je begeleider

Opstellingen met paarden: waarom werkt het?

Paarden zijn kuddedieren. In de miljoenen jaren dat ze rondlopen op aarde leerden ze hoe ze zich optimaal konden organiseren in groepen. Deze organisatie van de kudde zorgt ervoor dat er zo min mogelijk energie wordt verspild aan ‘gedoe’ in de groep. Helderheid geeft rust. In de manier waarop paarden zich organiseren zijn de systemische principes die voor ‘mensenkuddes’ ook zo belangrijk zijn, goed te herkennen. Als een paard de onderlinge rangorde bijvoorbeeld niet respecteert, dan wordt deze door de kudde direct op zijn plaats gezet. Een paard kan iets wat er ‘is’, niet níet zien. Wij mensen kunnen dat wel, waardoor we in de problemen kunnen komen. Het wegstoppen van groot verdriet bijvoorbeeld door te denken ‘het valt wel mee’ kan ons mensen doen ‘verharden’. Paarden leven altijd in het ‘hier en nu’. Maken het niet groter, en ook niet kleiner dan het is. Ook de balans van geven en ontvangen wordt in een kudde paarden heel natuurlijk geregeld. Het paard die de meest risicovolle plek inneemt, dit is meestal de leidende hengst, krijgt ook het lekkerste gras en de beste merries. Anderen nemen genoegen met minder, maar lopen ook minder risico. Rangorde en balans in geven en ontvangen zijn op deze manier ook met elkaar verbonden. Paarden léven de systemische principes.

Voor wie?

Sinds een tijd werk ik met paarden in systemische familieopstellingen. En ik word steeds enthousiaster. Paarden wijzen je liefdevol en tegelijkertijd genadeloos aan waar hem de schoen wringt. Met al hun majestueuze schoonheid, hun indrukwekkende lichamen en hun innerlijke wijsheid helpen ze jou in een sessie om stappen te maken. Mijn taak als begeleider is om de ontmoeting van jou en jouw vraag met het paard te faciliteren. Ik help je als het ware om de informatie die het paard je geeft, te kunnen ontvangen. Voor zover die vanzelf niet al binnenkomt; van paarden gaat zo’n helende energie uit dat het je nauwelijks níet kan raken.